Những ngày gần đây, chị N.T.A. (32 tuổi), nhân viên văn phòng tại phường Buôn Ma Thuột thường xuyên cảm thấy mệt mỏi dù khối lượng công việc không thay đổi nhiều. Buổi tối, chị rất khó ngủ, có hôm mất ngủ đến sáng. Nên vào ban ngày, cơ thể luôn trong trạng thái uể oải, đầu óc khó tập trung. Những công việc vốn quen thuộc cũng mất nhiều thời gian hơn để hoàn thành. “Tôi cứ nghĩ mình chỉ mất ngủ do công việc bận rộn. Nhưng tình trạng kéo dài nhiều tháng khiến cơ thể lúc nào cũng mệt mỏi, tinh thần căng thẳng và thường xuyên lo lắng vô cớ”, chị A. chia sẻ. Không chỉ riêng chị A., nhiều người trẻ hiện nay cũng đang đối mặt với tình trạng tương tự. Áp lực công việc, học tập, gánh nặng kinh tế cùng thói quen sử dụng điện thoại, máy tính đến khuya khiến cơ thể không có thời gian phục hồi sau một ngày dài làm việc.
Bác sĩ Bùi Văn Mạnh, Bệnh viện Đa khoa Thiện Hạnh, cho biết: Suy nhược thần kinh là tình trạng rối loạn chức năng thần kinh liên quan đến việc não bộ phải hoạt động trong trạng thái căng thẳng kéo dài. Khi áp lực vượt quá khả năng thích nghi của cơ thể, các hoạt động thần kinh bị ảnh hưởng và xuất hiện nhiều biểu hiện cả về thể chất lẫn tinh thần. Nguyên nhân dẫn đến tình trạng này khá đa dạng. Ngoài căng thẳng tâm lý kéo dài, mất ngủ thường xuyên, làm việc quá sức, áp lực kinh tế, mâu thuẫn gia đình hoặc những biến cố trong cuộc sống cũng là những yếu tố làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh. Nhiều người kết thúc giờ làm việc nhưng vẫn tiếp tục xử lý công việc trên điện thoại, trả lời tin nhắn hay email đến tận khuya. Thời gian nghỉ ngơi dần bị thu hẹp, trong khi não bộ gần như không có cơ hội được thư giãn thực sự.
Yoga, thiền và các hoạt động thể chất phù hợp góp phần hỗ trợ phòng ngừa suy nhược thần kinh.
Cũng theo bác sĩ Mạnh, suy nhược thần kinh thường tiến triển âm thầm. Người bệnh vẫn có thể sinh hoạt và làm việc bình thường nên dễ bỏ qua những dấu hiệu ban đầu. Các biểu hiện thường gặp gồm mất ngủ, mệt mỏi kéo dài, đau đầu âm ỉ, giảm khả năng tập trung, suy giảm trí nhớ, dễ cáu gắt, lo âu hoặc cảm giác căng thẳng thường trực. “Nhiều người nghĩ chỉ cần nghỉ ngơi vài ngày là sẽ khỏe lại. Tuy nhiên, nếu tình trạng mất ngủ, mệt mỏi hoặc căng thẳng kéo dài nhiều tuần, nhiều tháng mà không cải thiện thì nên đi khám để xác định nguyên nhân và có hướng can thiệp phù hợp”, bác sĩ Mạnh khuyến cáo.
Làm việc quá sức, áp lực công việc kéo dài có thể ảnh hưởng đến sức khỏe tinh thần và chất lượng cuộc sống.
Không ít người chỉ nhận ra vấn đề khi công việc bắt đầu bị ảnh hưởng. Thiếu ngủ kéo dài khiến khả năng tập trung và ghi nhớ giảm sút, hiệu quả làm việc giảm theo. Càng cố gắng bù đắp công việc, họ càng ít có thời gian nghỉ ngơi, khiến tình trạng mệt mỏi tiếp tục kéo dài. Những thay đổi về tâm trạng cũng dễ ảnh hưởng đến cuộc sống hằng ngày. Người bệnh thường trở nên nhạy cảm hơn, dễ cáu gắt hoặc thu mình, ngại giao tiếp với những người xung quanh. Về lâu dài, căng thẳng và mất ngủ kéo dài không chỉ ảnh hưởng đến tinh thần mà còn tác động đến sức khỏe thể chất. Nhiều nghiên cứu cho thấy tình trạng thiếu ngủ kéo dài có thể làm tăng nguy cơ mắc các bệnh không lây nhiễm như tăng huyết áp, tim mạch, rối loạn chuyển hóa, béo phì hoặc đái tháo đường. Một số trường hợp còn có nguy cơ gặp các vấn đề về sức khỏe tâm thần như rối loạn lo âu hoặc trầm cảm. Tuy nhiên, các trường hợp suy nhược thần kinh có thể được cải thiện nếu người bệnh chủ động điều chỉnh lối sống từ sớm. Trong đó, việc duy trì giấc ngủ đầy đủ đóng vai trò quan trọng. Người trưởng thành nên ngủ từ 7 - 8 giờ mỗi đêm và duy trì thời gian ngủ, thức tương đối ổn định. Trước giờ ngủ, nên hạn chế sử dụng điện thoại, máy tính và các thiết bị điện tử. Không gian nghỉ ngơi cần yên tĩnh, thoáng mát. Đồng thời, nên tránh sử dụng cà phê, nước tăng lực hoặc các chất kích thích vào buổi tối. Bên cạnh đó, vận động thể lực thường xuyên cũng giúp cải thiện sức khỏe tinh thần và chất lượng giấc ngủ. Đi bộ, chạy bộ, đạp xe, yoga hoặc các hoạt động thể thao phù hợp đều có thể giúp giải tỏa căng thẳng sau những giờ làm việc kéo dài.
Các chuyên gia cũng khuyến cáo mỗi người cần học cách cân bằng giữa công việc và cuộc sống, dành thời gian nghỉ ngơi, duy trì các mối quan hệ tích cực và chia sẻ với người thân, bạn bè khi gặp áp lực. Trong trường hợp các triệu chứng kéo dài hoặc ngày càng nghiêm trọng, cần đến cơ sở y tế để được thăm khám và hỗ trợ kịp thời.
Bài: Thu Phượng - Ảnh: Đình Thi