28/03/2026 10:36
Viêm phổi ở người cao tuổi là tình trạng nhiễm khuẩn cấp tính ở phổi do nhiều nguyên nhân gây ra, trong đó đa số là do nhiễm vi khuẩn, vi rút, nấm và ký sinh trùng. Viêm phổi ở người cao tuổi là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tử vong, đặc biệt là những người đang có nhiều bệnh nền kèm theo. Do vậy, bệnh cần được phát hiện và điều trị sớm, hạn chế biến chứng nguy hiểm xảy ra.
Tại Khoa Lão, Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên, hiện nay trung bình một ngày Khoa tiếp nhận từ 20 đến 25 bệnh nhân, trong đó khoảng 15 đến 20% bệnh nhân bị viêm phổi nhập viện với tình trạng nhiễm trùng đường hô hấp. Bệnh nhân L.X.B (75 tuổi) ở xã Krông Pắc, tỉnh Đắk Lắk bị viêm phổi, tắc nghẽn ống thở phải nhập viện điều trị trong tình trạng khó thở, khò khè, sức khỏe suy kiệt. Đáng nói, tình trạng viêm phổi của ông B thường xuyên tái phát mỗi khi thời tiết thay đổi. Tuy nhiên, nhờ được phát hiện sớm, thăm khám và điều trị tích cực tại bệnh viện nên bệnh được kiểm soát tốt. Anh L. X.Đ, con trai ông B cho hay: “Bố tôi bị viêm phổi cách đây 6 năm và thường xuyên phải nhập viện điều trị mỗi khi trái gió trở trời. Cũng may là các con đều ở gần, theo dõi sát sao các dấu hiệu mắc bệnh của bố nên khi có triệu chứng khác thường gia đình lập tức đưa đi bệnh viện ngay”.
Cũng mắc bệnh viêm phổi nhưng ông L. Đ (91 tuổi) ở xã Ea Na, tỉnh Đắk Lắk lại bị nặng hơn. Mặc dù nhập viện điều trị đã nhiều ngày nhưng tình trạng bệnh vẫn chưa tiến triển. Trước đó, ông Đ được xác định mắc bệnh viêm phổi và có chỉ định điều trị ngoại trú nhưng do không tuân thủ điều trị, không tái khám khi hết thuốc dẫn đến bệnh tái phát và nặng hơn ban đầu. Ông nhập viện trong tình trạng huyết áp cao, không ăn uống được, khó thở, mệt lả.
Bệnh nhân bị viêm phổi đang được điều trị tại Khoa Lão, Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên.
Theo bác sĩ Võ Thị Diệu Hà, Khoa lão, Bệnh viện Đa khoa vùng Tây Nguyên, người cao tuổi có sức đề kháng và các chức năng trong cơ thể đều suy giảm khiến mầm bệnh dễ dàng tấn công. Đặc biệt khi giao mùa, thời tiết thay đổi là điều kiện thuận lợi để các loại vi khuẩn, vi rút, ký sinh trùng và nấm phát triển mạnh mẽ, xâm nhập vào hệ hô hấp trên, như: khoang mũi, hầu họng, thanh quản… dễ bị kích ứng gây viêm, nhiễm trùng. Ngoài ra, người cao tuổi còn bị viêm phổi hít, đây là tình trạng nhiễm trùng nhu mô phổi do hít phải dịch vị, thức ăn hoặc chất nôn vào đường thở, thường do suy giảm phản xạ nuốt, cơ hô hấp yếu và giảm khả năng ho khạc.
“Ở giai đoạn đầu, viêm phổi ở người cao tuổi ít khởi phát đột ngột mà thường âm ỉ, đôi khi không có biểu hiện rõ ràng, triệu chứng không điển hình hoặc có những triệu chứng ở ngoài đường hô hấp, như nôn ói, đau bụng, tiêu chảy, mệt mỏi….rất dễ nhầm lẫn với các bệnh khác. Một số trường hợp người cao tuổi bị sa sút trí tuệ, giảm nhận thức nên không thể tự nhận biết mình mắc bệnh cộng với việc người nhà không sát sao với bệnh nhân thì rất khó để biết người cao tuổi mắc bệnh viêm phổi. Ngoài ra, người cao tuổi có rất nhiều bệnh nền, như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh thận mạn… những bệnh này đều là nguyên nhân thúc đẩy bệnh viêm phổi nặng hơn, diễn biến bệnh nhanh chóng hơn. Ở giai đoạn nặng hơn của viêm phổi, người bệnh có thể xuất hiện những biến chứng nguy hiểm với các biểu hiện: khó thở, tím tái, lơ mơ, tràn dịch màng phổi, áp xe phổi gây suy hô hấp, nhiễm trùng huyết, suy đa tạng dẫn đến tử vong. Điểm đáng lưu ý là khi bị viêm phổi, người cao tuổi thường đáp ứng điều trị thuốc kém, sau khi khỏi bệnh thông thường họ phải mất khoảng thời gian dài để hồi phục sức khỏe hoàn toàn, do đó, người thân phải theo dõi, quan sát bệnh nhân nhiều hơn, khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường về sức khỏe, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế để được khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời, việc điều trị đúng, sớm sẽ mang lại hiệu quả cao, thậm chí bệnh nhân không cần phải nhập viện điều trị mà có thể điều trị tại nhà theo hướng dẫn của bác sĩ”, bác sĩ Hà cho biết thêm.
Người nhà chăm sóc cho bệnh nhân bị viêm phổi.
Để phòng bệnh viêm phổi cho người cao tuổi, bác sĩ Hà khuyến cáo: Chú ý vệ sinh răng miệng, giữ vệ sinh đường hô hấp sạch sẽ và thông thoáng, thường xuyên rửa tay với xà phòng; Thiết lập thói quen vận động hằng ngày để nâng cao sức khỏe. Với những người bị liệt có thể vận động bằng cách nâng dậy và xoa bóp cơ bắp hoặc tập hít thở sâu để phục hồi các chức năng của phổi; Kiểm soát cân nặng và chế độ dinh dưỡng hợp lý; Khi mắc bệnh viêm phổi người cao tuổi cần uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ, chú ý, luôn uống đúng và đủ các loại thuốc bác sĩ đã kê, dừng uống thuốc khi chưa hết đơn có thể làm vi khuẩn tiếp tục sinh sôi và bệnh viêm phổi sẽ quay lại; Uống nhiều nước (2-3 lít/ngày); Nên có chế độ dinh dưỡng hợp lý để tăng sức đề kháng bằng cách ăn nhiều rau xanh, không nên hút thuốc lá và uống rượu, bia; Vào mùa lạnh, nên tránh tiếp xúc nhiều với không khí lạnh và giữ cho nơi ở thông thoáng, ấm áp; Giữ khoảng cách khi tiếp xúc với người bệnh, hạn chế tập trung nơi đông người; Cẩn thận với tình trạng bệnh ngay cả khi đã cảm thấy khỏe hơn, bởi vì viêm phổi có thể tái phát. Khi có các dấu hiệu ho nhẹ, khó chịu, thậm chí không ho, không có đờm hoặc ít đờm nhưng lại thở nhanh, thở gấp hơn bình thường, đi lại dễ ngã, tinh thần lú lẫn …cần đưa ngay đến cơ sở y tế để khám và điều trị bệnh, việc điều trị phải do bác sĩ chỉ định không tự ý mua thuốc điều trị nhất là kháng sinh vì không đúng liều rất dễ gây kháng thuốc. Phải kiểm soát tốt các bệnh nền, như: tăng huyết áp, đái tháo đường, thận…Ở người cao tuổi sức khỏe và hệ miễn dịch suy yếu làm cho sức đề kháng bị giảm đi, viêm nhiễm đường hô hấp cấp hay bệnh cúm ở người cao tuổi có xu hướng gia tăng, đặc biệt là trong thời điểm giao mùa hoặc có dịch cúm. Chính vì thế, việc tiêm vắc xin ngừa cúm và phế cầu nên được chú trọng thực hiện./.
Bài: Mỹ Hạnh - Ảnh: Đình Thi
Facebook
Tweet
Mail
Google-plus
Các tin khác